S Spine and Joint Hospital
เลขที่ 2102/9 อาคาร A ถนนลาดพร้าว แขวงวังทองหลาง
เขตวังทองหลาง กรุงเทพมหานคร 10310
อาการปวดเข่าเวลาเดินขึ้นบันได ปวดไหล่เวลายกแขน หรือปวดสะโพกจนเดินไม่สะดวก อาจเกิดจากข้อเสื่อม กล้ามเนื้อ เส้นเอ็น หรือโครงสร้างรอบข้อที่บาดเจ็บ การรักษาจึงต้องเริ่มจากหาสาเหตุด้วยการซักประวัติและตรวจร่างกาย ก่อนเลือกตรวจ X-Ray หรือ MRI ตามความจำเป็น ทางเลือกรักษามีทั้งการปรับกิจกรรม การใช้ยา กายภาพบำบัด และการผ่าตัดในรายที่มีข้อบ่งชี้ ไม่ใช่ทุกอาการปวดข้อต้องผ่าตัด
เมื่อแพทย์ผู้เชี่ยวชาญวินิจฉัยว่า “จำเป็นต้องผ่าตัด” สิ่งแรกที่มักวิ่งเข้ามาในหัวของผู้ป่วยและญาติคือความกังวลใจ:
ความกังวลเหล่านี้คือความจริงใจที่พวกเราเข้าใจเป็นอย่างดี เพราะเป้าหมายของการรักษาในยุคปัจจุบัน ได้ก้าวข้ามขีดจำกัดของการผ่าตัดแบบเดิมไปไกลแล้ว
จจุบันเทคโนโลยีการผ่าตัดข้อพัฒนาไปมากกว่าการผ่าตัดแบบเดิม ตั้งแต่การใช้ Arthroscopic Surgery หรือการผ่าตัดส่องกล้องข้อ ซึ่งเป็นเทคนิค Minimally Invasive Surgery ที่ใช้กล้องและเครื่องมือขนาดเล็กเข้าไปตรวจและรักษาความผิดปกติภายในข้อผ่านแผลขนาดเล็ก เหมาะสำหรับการซ่อมแซมโครงสร้างภายในข้อบางชนิด เช่น หมอนรองกระดูกข้อเข่า เอ็นไขว้ หรือเอ็นรอบข้อไหล่
หัวใจของคำว่า “แผลเล็ก” จึงไม่ได้อยู่ที่ขนาดของแผลภายนอกเพียงอย่างเดียว แต่ยังรวมถึงแนวคิดในการ ลดการรบกวนกล้ามเนื้อ เส้นเอ็น และเนื้อเยื่อรอบข้อเท่าที่เหมาะสมกับการผ่าตัดแต่ละชนิด เพื่อให้ร่างกายเข้าสู่กระบวนการฟื้นฟูได้เร็วขึ้น
ในการผ่าตัดส่องกล้อง แพทย์สามารถเข้าถึงโครงสร้างภายในข้อผ่านแผลขนาดเล็กหลายตำแหน่งแทนการเปิดข้อเป็นแผลขนาดใหญ่ ซึ่งแผลขนาดเล็กและโดยทั่วไปมีระยะฟื้นตัวเร็วกว่าการผ่าตัดแบบเปิด แม้ระยะเวลาฟื้นตัวจริงจะขึ้นอยู่กับชนิดของโรค หัตถการ และสภาพร่างกายของผู้ป่วยแต่ละราย
แนวคิดเรื่องการลดการรบกวนเนื้อเยื่อยังต่อยอดไปถึงการผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่าเทียม ทั้ง Unicompartmental Knee Arthroplasty (UKA) หรือการเปลี่ยนข้อเข่าเทียมบางส่วน และ Total Knee Arthroplasty (TKA) หรือการเปลี่ยนข้อเข่าเทียมทั้งหมด ซึ่งปัจจุบันมีการพัฒนาเทคนิค เครื่องมือ และกระบวนการดูแลหลังผ่าตัดให้ผู้ป่วยสามารถเริ่มเคลื่อนไหวและเข้าสู่โปรแกรมกายภาพได้เร็วขึ้นตามความเหมาะสม
ดังนั้น “เทคโนโลยีแผลเล็ก” จึงไม่ควรถูกมองว่าเป็นเพียงเรื่องของรอยแผล แต่เป็นส่วนหนึ่งของแนวคิดการรักษาที่พยายาม ลดผลกระทบจากการผ่าตัด รักษาโครงสร้างที่ยังดีไว้ให้มากที่สุด และพาผู้ป่วยเข้าสู่การฟื้นฟูได้อย่างเหมาะสม
“เทคโนโลยีที่ดี ไม่ได้มีไว้เพื่อทำให้การรักษาดูล้ำสมัย แต่ต้องช่วยให้ผู้ป่วยกลับไปใช้ชีวิตได้เร็ว”
เทคโนโลยีการผ่าตัดข้อไม่ได้มีเพียงรูปแบบเดียว แต่เลือกใช้ตามชนิดของโรค ตำแหน่งที่มีความผิดปกติ และระดับความเสียหายของข้อ โดยแพทย์จะประเมินแนวทางที่เหมาะสมกับผู้ป่วยแต่ละราย
เหมาะกับปัญหาภายในข้อบางชนิด เช่น หมอนรองกระดูกข้อเข่าฉีก (Meniscus Tear), เอ็นไขว้หน้า ACL, เอ็นไขว้หลัง PCL หรือเอ็นรอบข้อไหล่ฉีก แพทย์สามารถใช้กล้องและเครื่องมือขนาดเล็กผ่านแผลผ่าตัดขนาดเล็ก เพื่อเข้าถึงและซ่อมแซมบริเวณที่มีปัญหาได้อย่างแม่นยำ โดยลดการรบกวนเนื้อเยื่อรอบข้อ
สำหรับผู้ป่วยที่มีข้อเข่าเสื่อมเฉพาะบางส่วน เช่น ด้านในหรือด้านนอกของข้อ แพทย์อาจพิจารณาทางเลือก Unicompartmental Knee Arthroplasty (UKA)
ซึ่งเป็นการผ่าตัดเปลี่ยนเฉพาะผิวข้อส่วนที่เสียหายเท่านั้น พร้อมกับ สงวนรักษา (Save) กระดูก เอ็น และโครงสร้างส่วนที่ดีอื่นๆ เอาไว้ให้มากที่สุด จึงตอบโจทย์ผู้ที่ยังไม่จำเป็นต้องเปลี่ยนข้อเข่าทั้งหมด
เมื่อข้อเข่าเกิดการเสื่อมสึกหรอรุนแรงหลายส่วน มีภาวะข้อผิดรูป หรืออาการปวดเริ่มส่งผลต่อการเดินและการใช้ชีวิตประจำวัน แพทย์จะพิจารณา Total Knee Arthroplasty (TKA) หรือการผ่าตัดเปลี่ยนผิวข้อเข่าเทียมทั้งหมด โดยนำผิวข้อที่เสื่อมสภาพออกและแทนที่ด้วยข้อเข่าเทียม พร้อมวางแผนการผ่าตัดและการฟื้นฟู เพื่อช่วยให้ผู้ป่วยกลับมาเคลื่อนไหวและใช้งานข้อได้อย่างเหมาะสมหลังการรักษา
สามารถเช็คเพิ่มเติมสัญญาณเสี่ยงข้อเข่าเสื่อม หรืออาการปวดข้อที่ควรพบแพทย์ ดังนี้
คำตอบขึ้นอยู่กับชนิดการผ่าตัด โครงสร้างที่ต้องสมาน สุขภาพโดยรวม และความคืบหน้าในการฟื้นฟู การเริ่มขยับข้อหรือเดินได้ จึงอาจเป็นคนละช่วงเวลากับการกลับไปทำงานหนักหรือเล่นกีฬา
ก่อนตัดสินใจรักษา ผู้ป่วยและครอบครัวควรพูดคุยกับแพทย์ถึงเรื่องสำคัญ ได้แก่:
การมีแผนที่ชัดเจนช่วยให้ผู้ป่วยเข้าใจขั้นตอน และให้ครอบครัวเตรียมการดูแลได้สอดคล้องกับการรักษา
S-Spine and Joint Hospital พร้อมเป็นจุดเริ่มต้นในการปรึกษาทางเลือกการผ่าตัดข้อ ทั้งการส่องกล้องและการเปลี่ยนข้อเข่าตามข้อบ่งชี้ เพื่อวางแผนการรักษาให้สอดคล้องกับอาการและเป้าหมายการใช้ชีวิต
เทคโนโลยีที่ดีที่สุด ไม่ใช่เทคโนโลยีที่ดูซับซ้อนที่สุดแต่คือ เทคโนโลยีที่ถูกเลือกใช้อย่างเหมาะสม เพื่อการกลับไปเคลื่อนไหวได้อีกครั้ง
โรงพยาบาลเฉพาะทางด้านกระดูกสันหลังและข้อ
ก้าวต่อไปอย่างมั่นคง
โทร. 02 034 0808