การผ่าตัดส่องกล้อง Endoscope รักษากระดูกสันหลังแผลเดียวรูเดียว
การผ่าตัดส่องกล้อง Endoscope ในการรักษาโรคกระดูกสันหลังนั้น มีหลากหลายเทคนิคที่แตกต่างกันออกไป ซึ่งผู้ป่วยบางรายอาจยังไม่เข้าใจในเครื่องมือและวิธีการรักษาที่เหมาะสม เนื่องจากกล้อง Endoscope แต่ละประเภทถูกออกแบบมาเพื่อใช้ในกรณีที่แตกต่างกัน
ดังนั้น ในบทความนี้เราจะมาทำความเข้าใจถึงวิธีการผ่าตัดส่องกล้องในตำแหน่งของหมอนรองกระดูกปลิ้นที่แตกต่างกัน โดยเทคนิคต่างๆ เหล่านี้สามารถช่วยรักษาโรคกระดูกสันหลังได้อย่างไร
ทำความเข้าใจเกี่ยวกับตำแหน่งหมอนรองกระดูกปลิ้น
โดยส่วนใหญ่ตำแหน่งที่หมอนรองกระดูกปลิ้นหรือแตก มักจะมีอยู่ 4 จุด ดังนี้
1. Central Herniation (หมอนรองกระดูกปลิ้นตรงกลาง)
หมอนรองกระดูกปลิ้นออกมาในตำแหน่งตรงกลางของกระดูกสันหลัง ส่งผลให้เกิดการกดทับเส้นประสาทในช่องไขสันหลัง โดยเฉพาะในส่วนที่อยู่ด้านหลังของไขสันหลัง มักทำให้เกิดอาการปวดหลังร้าวลงขาทั้งสองข้าง (bilateral sciatica) และอาจมีอาการกลั้นปัสสาวะหรืออุจจาระไม่อยู่หากกดทับเส้นประสาทส่วนล่างมาก
2. Paracentral Herniation (หมอนรองกระดูกปลิ้นใกล้กลาง)
หมอนรองกระดูกปลิ้นออกมาในตำแหน่งใกล้กลาง (ด้านข้างเล็กน้อย) กดทับเส้นประสาทในโพรงกระดูกสันหลังที่อยู่ใกล้เคียงตำแหน่งนี้เป็นประเภทที่พบได้บ่อย และมักจะทำให้เกิดอาการปวดหลังร้าวลงขาด้านหนึ่ง (sciatica)
3. Foraminal or Lateral Herniation (หมอนรองกระดูกปลิ้นด้านข้าง)
หมอนรองกระดูกปลิ้นไปทางด้านข้างของโพรงกระดูกสันหลัง และกดทับเส้นประสาทที่ออกมาจากไขสันหลังในบริเวณช่องโพรงประสาท (foramen) ตำแหน่งนี้ก็เป็นอีกหนึ่งตำแหน่งที่มักพบได้บ่อย และมักทำให้เกิดอาการปวดและชาบริเวณขาหรือสะโพกด้านเดียว หากหมอนรองกระดูกกดทับเส้นประสาทด้านข้าง
4. Extraforaminal Herniation (หมอนรองกระดูกปลิ้นนอกโพรงประสาท)
หมอนรองกระดูกปลิ้นออกนอกโพรงประสาทมากกว่าปกติ ซึ่งจะทำให้กดทับเส้นประสาทที่อยู่ภายนอกโพรงประสาท ตำแหน่งนี้พบได้บ่อยในระดับ L3-L4 หรือ L4-L5 และก่อให้เกิดอาการปวดอย่างรุนแรงในบริเวณขาหรือสะโพก
โดยส่วนใหญ่ที่โรงพยาบาล เอส สไปน์ มักพบผู้ป่วยหมอนรองกระดูกปลิ้นหรือแตกในตำแหน่งที่ ใกล้กับกลางและด้านข้างกระดูกสันหลัง มากกว่าที่จะเกิดในด้านนอกโพรงประสาท เนื่องจากโครงสร้างของหมอนรองกระดูกที่บางลงในส่วนด้านหลังตรงกลาง แรงกดทับจากการรับน้ำหนักในแนวดิ่ง และตำแหน่งของเส้นประสาทในไขสันหลัง
📚 อาการแบบไหนคือ “โรคหมอนรองกระดูกทับเส้นประสาท” (Herniated Nucleus Pulposus)
รู้จักเทคนิคการผ่าตัดส่องกล้อง Endoscope แบบ PELD และ PSLD
การผ่าตัดโรคกระดูกสันหลังด้วยกล้อง Endoscope แบบ PELD และ PSLD มีวิธีการและประสิทธิภาพที่แตกต่างกัน โดยมีรายละเอียด ดังนี้
1. การผ่าตัดส่องกล้อง PELD (Percutaneous Endoscopic Lumbar Discectomy)
เหมาะสำหรับการรักษาหมอนรองกระดูกทับเส้นประสาทในกรณีที่ไม่ซับซ้อน กล่าวคือ หมอนรองกระดูกที่ปลิ้นหรือแตก และกดทับเส้นประสาทบริเวณด้านนอกของกระดูกสันหลัง
โดยแพทย์จะทำการเจาะเข้าทางด้านข้างผ่านช่องโพรงประสาท (Transforaminal approach หรือ Extraforaminal approach) เพื่อเอาหมอนรองกระดูกที่กดทับเส้นประสาทออก
เทคนิคนี้มีข้อจำกัด คือ ไม่สามารถใช้ได้ในกรณีที่อาการของผู้ป่วยมีความซับซ้อนมาก เนื่องจากการเจาะเข้าด้านข้าง ไม่สามารถเข้าถึงหมอนรองกระดูกที่ปลิ้นหรือแตกตรงกลางหรือใกล้กลางโพรงประสาท และไม่สามารถเห็นเส้นประสาทหรือไขสันหลังที่หมอนรองกระดูกกดทับได้
2. การผ่าตัดส่องกล้อง PSLD (Percutaneous Stenoscopic Lumbar Decompression)
เป็นเทคโนโลยีใหม่ล่าสุดที่ใช้ในการรักษาโรคกระดูกสันหลังตีบแคบและการกดทับเส้นประสาทในตำแหน่งที่ลึกและซับซ้อน กล่าวคือ รักษาหมอนรองกระดูกที่ปลิ้นหรือแตกอยู่ในบริเวณส่วนกลาง ใกล้กลาง และด้านข้างของกระดูกสันหลัง และกดทับเส้นประสาท
โดยแพทย์จะทำการเจาะเข้าทางด้านหลังของกระดูกสันหลัง ผ่านโพรงประสาท (Interlaminar approach) เพื่อทำการเปิดช่องโพรงประสาทที่แคบให้กว้างขึ้น ซึ่งทำให้สามารถเข้าถึงบริเวณที่ต้องการรักษาได้อย่างแม่นยำ โดยวิธีนี้จะทำให้เห็นการกดทับของหมอนรองกระดูกที่เส้นประสาทได้อย่างชัดเจน
